دکتر فاطمه طاهریان / بیماری های مغز و اعصاب / علائم و درمان تومور ستون فقرات
مدت زمان مطالعه ۷ دقیقه

علائم و درمان تومور ستون فقرات

تومور ستون فقرات یا تومور نخاعی، توده ای است در کانال نخاعی یا در استخوان های ستون فقرات ایجاد می شود. تومور طناب نخاعی که به عنوان تومور اینترادورال نیز شناخته می شود، از نخاع یا پوشش نخاع شروع می شود.

توموری که بر استخوان های ستون فقرات (مهره ها) تاثیر می گذارد، به عنوان تومور مهره ای شناخته می شود.

موارد زیر انواع اصلی تومورهای اینترادورال هستند:

تومورهای اینترا مدولاری در سلول های خود نخاع مانند گلیوم، آستروسیتوما یا اپاندیموم شروع می شوند.

تومورهای اکسترا مدولاری در فضای اطراف نخاع یا ریشه های عصبی که از نخاع خارج می شوند، رشد می کند. اگرچه این تومورها از درون خود نخاع شروع نمی شوند؛ اما، ممکن است با فشردگی نخاع و سایر مشکلات بر عملکرد نخاع تاثیر بگذارند.

تومور ستون فقرات
تومور ستون فقرات

تومورهای اکسترا مدولاری در فضای اطراف نخاع یا ریشه های عصبی که از نخاع خارج می شوند، رشد می کند. اگرچه این تومورها از درون خود نخاع شروع نمی شوند؛ اما، ممکن است با فشردگی نخاع و سایر مشکلات بر عملکرد نخاع تاثیر بگذارند.

نمونه هایی از تومورهای اکسترا مدولاری که می توانند بر نخاع تاثیر بگذارند، عبارتند از نوروفیبروما، شوانوما و تومورهای غلاف عصبی.

تومورهای سایر قسمت های بدن می توانند به مهره ها، اطراف نخاع یا در موارد نادر خود نخاع گسترش پیدا کند.

تومورهای ستون فقرات از هر نوعی می توانند منجر به درد، مشکلات عصبی و گاهی فلجی شوند. به طور کلی تومور می تواند تهدید کننده زندگی باشد و فرد دچار ناتوانی به صورت دائمی شود.

درمانی که معمولا برای چنین مشکلی در نظر گرفته می شود، شامل جراحی، پرتودرمانی، شیمی درمانی یا مصرف سایر داروهاست.

تومور ستون فقرات چه علائمی ایجاد می کند؟

تومورهای ایجاد شده می تواند علائم مختلفی ایجاد کند، به خصوص زمانی که رشد می کنند. این تومورهای ایجاد شده ممکن است بر نخاع یا ریشه های عصبی، رگ های خونی یا استخوان های ستون فقرات تاثیر بگذارند. علائم احتمالی شامل موارد زیر است:

  • درد در محل تومور به دلیل رشدی که دارد.
  • احساس کمردرد که اغلب به سایر قسمت های بدن شما نیز سرایت می کند.
  • حساسیت کمتر نسبت به درد، گرما و سرما
  • اختلال در عملکرد روده یا مثانه
  • ایجاد مشکلاتی در راه رفتن که منجر به زمین خوردن می شود.
  • کمردردی که هنگام شب بدتر می شود.
  • از دست دادن حس یا ضعف عضلانی که منجر به زمین خوردن می شود.
  • کمردردی که هنگام شب بدتر می شود.
  • از دست دادن حس یا ضعف عضلانی به ویژه در دست و پاها
  • ضعف عضلانی که ممکن است به صورت خفیف یا شدید باشد.

کمردرد یکی از علائم اولیه تومورهای ستون فقرات است. علاوه بر احساس درد در کمر، به قسمت های دیگر از بدن مانند باسن، پاها یا دستان شما نیز گسترش پیدا می کند که ممکن است با گذشت زمان بدتر شود.

درمان تومور ستون فقرات
درمان تومور ستون فقرات

چه زمانی باید به متخصص مغز و اعصاب مراجعه کرد؟

هر کمردردی به این معنی نیست که تومور در ستون فقرات دارید؛ اما، از آنجایی که تشخیص و درمان به موقع این بیماری بسیار مهم است باید برای درمان کمردرد به پزشک مراجعه کنید. به طور کلی در این مواقع توصیه می شود که افراد به پزشک مراجعه کنند:

  • دردی که دائما وجود دارد و بیشتر می شود.
  • دردی که ناشی از فعالیت نیست.
  • احساس درد هنگام شب بدتر می شود.
  • سابقه بیماری سرطان دارید و به تازگی دچار کمردرد شده اید.
  • سایر علائم سرطان مانند حالت تهوع، استفراغ یا سرگیجه دارید.

اگر چنین علائمی را تجربه کردید، فورا به پزشک مراجعه کنید:

  • ضعف یا بی حسی عضلانی در پاها یا بازوها
  • تغییر در عملکرد روده یا مثانه

علت ایجاد تومور ستون فقرات چیست؟

علت ایجاد اکثر تومورهایی که در ستون فقرات ایجاد می شوند، مشخص نیست. ممکن است که ژن معیوب در ایجاد چنین مشکلی نقش داشته باشد؛ اما معمولا مشخص نیست که چنین نقص ژنتیکی ارثی است یا در طول زمان رخ می دهد. ممکن است این حالت به دلیل عوامل محیطی مانند قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی خاص باشد.

در برخی از موارد تومورهای نخاع با سندرم های ارثی شناخته شده مانند نوروفیبروماتوز 2 و بیماری فون هیپل لیندو مرتبط هستند.

عوامل خطر ساز در ایجاد تومور نخاعی چیست؟

تومورهای نخاعی در افرادی که دارای چنین شرایطی هستند بسیار شایع تر است:

نوروفیبروماتوز 2

در این اختلال ارثی، تومورهای خوش خیم نزدیک یا روی عصب مربوط به شنوایی ایجاد می شود. چنین شرایطی ممکن است منجر به کاهش شنوایی در یک یا هر دو گوش شود.

بیماری فون هیپل لیندو

این اختلال چند سیستمی نادر با تومورهای عروق خونی در مغز، شبکیه، نخاع و با انواع دیگر تومورها در کلیه ها یا غدد فوق کلیوی همراه است.

علائم تومور ستون فقرات
علائم تومور ستون فقرات

تومور ستون فقرات چه عوارضی دارد؟

تومورهای ستون فقرات می توانند اعصاب نخاعی را تحت فشار قرار دهند و منجر به از دست دادن حرکت یا احساس درد در محل زیر تومور شود. گاهی باعث تغییر در عملکرد روده و مثانه نیز می شود.

تومور ستون فقرات چگونه تشخیص داده می شود؟

اگر پزشک متخصص مغز و اعصاب در تهران با توجه معایناتی که انجام می دهد، به تومور ستون فقرات مشکوک شود، ممکن است این آزمایشات را برای شما در نظر بگیرد:

  • تصویربرداری مغناطیسی ستون فقرات (MRI)
  • توموگرافی کامپیوتری (CT)
  • بیوپسی

بیوپسی تنها راهی برای تعیین نوع دقیق تومور نخاع، بررسی یک نمونه بافت کوچک در زیر میکروسکوپ است.

چه درمانی برای تومور در ستون فقرات وجود دارد؟

هدف از درمان این بیماری، از بین بردن کامل تومور است. گاهی ممکن است با خطراتی از جمله آسیب دائمی به نخاع و اعصاب طراف آن باشد. علاوه بر این، پزشک باید سن و سلامت کلی شما را نیز در نظر بگیرد. همچنین نوع تومور و محل آن نیز مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

گزینه های درمانی شامل موارد زیر است:

کنترل و نظارت

برخی از تومورهای ستون فقرات ممکن است قبل از ایجاد علائم شناسایی شوند. اگر تومورهای کوچک رشدی نداشته باشند و به بافت های اطراف فشاری وارد نکند، ممکن است تنها لازم باشد که کنترل شود.

عمل جراحی

جراحی درمانی است که اغلب برای تومورهایی با خطر قبول ریسک آسیب به نخاع یا آسیب عصبی برداشته می شود.

پزشکان می توانند عملکرد طناب نخاعی و سایر اعصاب مهم را در حین جراحی تحت نظر داشته باشند، به همین جهت احتمال آسیب دیدگی به حداقل می رسد. اما، نکته ای که وجود دارد، با به روز ترین تکنیک ها نیز نمی توان همه تومور را برداشت، جراحی ممکن است همراه با پرتو درمانی یا شیمی درمانی برداشته شود.

تشخیص تومور نخاعی
تشخیص تومور نخاعی

پرتو درمانی

این روش بعد از عمل برای برطرف کردن تومور باقی مانده کاربرد داشته باشد یا برای درمان تومورهایی که غیر قابل عمل هستند انجام شود و همچنین برای آن دسته از افرادی که عمل جراحی خطرناک است، انجام می گیرد.

مصرف داروها ممکن است به کاهش برخی از عوارض جانبی اشعه مانند حالت تهوع و استفراغ کمک کند.

شیمی درمانی

یکی از درمان های مهم برای بسیاری از انواع سرطان، جهت از بین بردن سلول های سرطانی یا جلوگیری از رشد آنها مورد استفاده قرار می گیرد. عوارض جانبی آن می تواند شامل خستگی، حالت تهوع، استفراغ، افزایش خطر عفونت و ریزش مو باشد.

داروهای دیگر

از آنجایی که جراحی، پرتو درمانی و همچنین خود تومور می تواند باعث التهاب در داخل نخاع شود، پزشکان گاهی اوقات کورتیکو استروئیدها را برای کاهش تورم تجویز می کنند که می تواند پس از جراحی یا در طول پرتو درمانی باشد.

با این حال که کورتیکواستروئیدها التهاب را کاهش می دهند؛ اما، معمولا برای دوره های کوتاه مدتی مورد استفاده قرار می گیرند تا از عوارضی مانند ضعف عضلانی، پوکی استخوان، فشار خون بالا و افزایش حساسیت به عفونت جلوگیری شود.

دکتر فاطمه طاهریان

برچسب ها:
مقالات مرتبط
پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *