دکتر فاطمه طاهریان / بیماری های مغز و اعصاب / اسکولیوز؛ انحنای ستون فقرات
مدت زمان مطالعه ۵ دقیقه

اسکولیوز؛ انحنای ستون فقرات

اسکولیوز انحنا در ستون فقرات است که اغلب در نوجوانان این عارضه تشخیص داده می شود. با این حال که اسکولیوز می تواند در افراد مبتلا به بیماری هایی مانند فلج مغزی و دیستروفی عضلانی رخ دهد؛ اما، علت اکثر اسکولیوز های کودکی مشخص نیست.

در اکثر مواقع اسکولیوز خفیف است، گاهی در برخی از موارد با رشد کودکان منحنی ایجاد شده بدتر می شود. اسکولیوز شدید می تواند باعث ناتوانی در فرد شود.

یک انحنای شدید ستون فقرات می تواند فضای درون قفسه سینه را کاهش دهد و عملکرد صحیح ریه ها را دشوار کند.

کودکانی که اسکولیوز خفیف دارند، با اشعه ایکس تحت نظر قرار می گیرند تا مشخص شود آیا انحنای ایجاد شده در حال بدتر شدن است یا خیر، در اکثر مواقع بیمار به هیچ درمانی نیاز ندارد.

برخی از کودکان برای جلوگیری از بدتر شدن انحنا باید از بریس استفاده کنند. برخی دیگر برای صاف کردن حالت ستون فقرات نیاز به عمل جراحی دارند.

اسکولیوز
اسکولیوز یا انحنای ستون فقرات

اسکولیوز چه نشانه هایی دارد؟

علائم این عارضه می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • ناهمواری در شانه ها
  • یک تیغه شانه برجسته تر از دیگری
  • ناهمواری در کمر
  • یک لگن بالاتر از دیگری
  • بیرون زدگی یک طرف قفسه سینه
  • برجستگی در یک طرف از پشت هنگام خم شدن

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد

در صورت مشاهده علائم اسکولیوز حتما باید به پزشک متخصص مغز و اعصاب در سعادت آباد مراجعه کنید. گاهی اوقات ممکن است منحنی های خفیفی بدون اینکه شما یا فرزندتان اطلاعی داشته باشید، ایجاد شوند. چراکه، این علائم به تدریج رخ می دهد و معمولا دردی ایجاد نمی کنند.

علت ایجاد اسکولیوز چیست

پزشکان علت دقیق ایجاد چنین مشکلی را نمی دانند، با این حال اینگونه به نظر می رسد که عوامل ارثی در ایجاد چنین مشکلی نقش دارند؛ زیرا، این اختلال گاهی در خانواده ها مشاهده می شود. انواع کمتر شایع این بیماری ممکن است ناشی از چنین مواردی رخ داده باشد:

  • برخی از شرایط عصبی عضلانی مانند فلج مغزی یا دیستروفی عضلانی
  • نقایص مادرزادی که بر رشد استخوان های ستون فقرات تاثیر می گذارد.
  • سابقه جراحی در دیواره قفسه سینه در کودکی
  • آسیب یا عفونت ستون فقرات
  • ناهنجاری های نخاعی
علائم اسکولیوز
علائم اسکولیوز

عوامل خطر ساز در ایجاد اسکولیوز

عوامل خطر برای ایجاد شایع ترین نوع اسکولیوز به شرح زیر است:

سن

نشانه ها معمولا در نوجوانی ایجاد می شود.

جنسیت

با این حال که امکان ایجاد این بیماری هم در دختران و هم در پسران وجود دارد؛ اما، دختران بیشتر در معرض خطر این بیماری نسبت به پسران قرار دارند.

سابقه خانوادگی

اسکولیوز می تواند به دلیل سابقه خانوادگی در فرزندان رخ دهد، با این حال اکثر افراد مبتلا به اسکولیوز، سابقه خانوادگی این بیماری را ندارند.

اسکولیوز چه عوارضی ایجاد می کند؟

بسیاری از افراد به نوع خفیف این بیماری مبتلا می شوند اما گاهی می تواند عوارضی از جمله موارد زیر را ایجاد کند:

مشکلات تنفسی

در اسکولیوز شدید قفسه سینه ممکن است به ریه ها فشار بیاورد و تنفس را برای بیمار دشوار کند.

ایجاد مشکلاتی در کمر

افرادی که در کودکی به اسکولیوز مبتلا بودند، ممکن است در بزرگسالی بیشتر به کمردرد مزمن مبتلا شوند، به خصوص اگر انحنای زیادی داشته و برای درمان اقدامی نکرده باشند.

ظاهری ناخوشایند

هرچه اسکولیوز بدتر می شود، تغییرات واضح تری را ایجاد می کند. به طور مثال ناهمواری در باسن و شانه ها، برجسته شدن دنده ها و جابه جایی کمر به پهلو از جمله تغییرات ظاهری در این دسته از بیماران است.

علت اسکولیوز
علت اسکولیوز

بیماری اسکولیوز چگونه تشخیص داده می شود؟

پزشک ابتدا تاریخچه پزشکی بیمار را جویا می شود و معاینات فیزیکی را انجام خواهد داد. همچنین ممکن است معاینات عصبی را برای بررسی چنین موارد در نظر داشته باشد:

  • ضعف عضلانی
  • بی حسی
  • واکنش های غیر طبیعی

تست های تصویربرداری

با انجام اشعه ایکس می توان این بیماری را تایید کرد و شدت انحنای اسکولیوز را مشخص کرد. در صورتی که پزشک مشکوک به یک بیماری زمینه ای مانند ناهنجاری نخاعی شود، ممکن است تصویربرداری MRI توصیه شود.

اسکولیوز چه درمانی دارد؟

درمانی که برای این بیماری در نظر گرفته می شود، بسته به شدت انحنا متفاوت است. کودکانی که انحنای بسیار خفیفی دارند، معمولا به هیچ درمانی نیاز نخواهند داشت. معمولا با معاینات منظمی که توسط پزشک انجام می گیرد، تحت کنترل خواهند بود.

در صورتی که انحنای شدیدی وجود داشته باشد، ممکن است به بریس یا جراحی نیاز باشد. عواملی که باید برای درمان در نظر گرفته شوند به شرح زیر است:

رشد بیمار

اگر رشد استخوان های کودک متوقف شده باشد، خطر پیشرفت منحنی کم خواهد بود. در واقع به این معنی است که استفاده از بریس در کودکانی که هنوز در حال رشد هستند، بیشترین تاثیرگذاری را دارد.

شدت منحنی

منحنی های بزرگ به مرور زمان بدتر می شوند.

جنسیت

خطر پیشرفت بیماری در دختران بیشتر از پسران مشاهده شده است.

درمان با استفاده از بریس

در صورتی که استخوان های بیمار در حال رشد باشد و شدت اسکولیوز متوسط است، پزشک استفاده از بریس را توصیه می کند.

استفاده از بریس راهکار درمانی نیست، تنها از پیشرفت بیماری جلوگیری می کند. اکثر بریس ها به گونه ای هستند که باید بین 13 تا 16 ساعت در روز استفاده شود. در واقع هر چه بیشتر از آن استفاده شود، اثر بخشی آن بیشتر خواهد شد.

درمان اسکولیوز
درمان اسکولیوز

عمل جراحی

اسکولیوز شدید معمولا با گذشت زمان پیشرفت می کند، در این مواقع پزشک ممکن است جراحی را برای صاف کردن انحنا و جلوگیری از بدتر شدن آن پیشنهاد دهد که بسته به شرایط بیمار به روش های مختلفی انجام می گیرد.

  • متصل کردن چندین استخوان در ستون فقرات
  • قرار دادن دو میله امتداد ستون فقرات در سنین کودکی
  • صاف کردن انحنای ستون فقرات با قرار دادن پیچ در امتداد لبه بیرونی ستون فقرات

دکتر فاطمه طاهریان

برچسب ها:
مقالات مرتبط
پرسش و پاسخ تکمیلی

سوالات شما در اسرع وقت پاسخ داده شده و از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد

0 دیدگاه
یک دیدگاه بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *